YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/17622
KARAR NO : 2017/13560
KARAR TARİHİ : 18.09.2017
MAHKEMESİ :…İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının davalı Bankada muhtelif görevlerde bulunduğu, son görev yerinden önceki … Şubesinde Müdür olarak görev yaptığı dönemde Müdürlük sıfatının gereği olarak yaptığı işlemler nedeniyle Yönetim Kurulunun 10.12.2014 günlü kararıyla işten çıkarıldığını, üzerinden bir yıldan fazla geçen işlemler nedeniyle fesih kararı verilemeyeceğini, tamamen sistem onayına tabi işlemler nedeniyle müvekkilin işten çıkarıldığını, … Şubesinden … Şubesine atandığı dönemde Ekim 2012 tarihinde … Şubesinde kullandırılan kredi tutarı 130.207.284 TL olduğu, bu tutarın 75.893.227 TL.sını ticari kredi olduğunu, işten çıkarılmasına sebep gösterilen henüz takip hesaplarında izlenen ve tahsilatları devam eden söz konusu söz konusu firmalara kullandırılan ve takip hesaplarına aktarılan toplam kredi tutarının 2.102.249 TL olduğunu, takibe aktarılan kredilerin toplam kredilere oranının % 1,61, kullandırılan ticari kredilere oranı ise % 2,77 olduğunu, … … … unsuru dikkate alınarak kullandırıldığını, müvekkil tarafından kredi kullandırılan firmaların Küçük ve orta ölçekli firmalar olduğunu, 2008 yılından bu yanan … yapılarak tespit edildiğini, firmanın getirdiği yazılı belgeler …(… Portföy Yöneticisi) tarafından bilanço ve gelir gider tablo firmanın … müşavirinden … formatında alındığını, … ile bilgilerin … sitesinden alındığını, elle müdahalenin olmadığını, tüm bilgiler girildikten sonra firmaya kredi uygunluğunu sistem verdiğini ya da reddettiğini, kredibilitesi olan firma için sistemden bir döküm alındığı bu dökümde firmanın hangi teminatlarla ne kadar kredi kullanabileceğini belirten bir tablo çıktığını, bu tabloda limit ve teminatın yer aldığını, teminata alınan çeklerin istihbaratının kredi komite üyesi personel tarafından yapıldığını, sonuç olarak … tarafından hazırlanan dosyanın sisteme girilmesi sonrasında … Limit tablosu oluşursa kredi kullandırılıp kullandırılmayacağı Şube Kredi Komitesince kararlaştırılacağı, kredi kullandırımına karar verilirse teminat alındığını, müvekkilin işten çıkarılma nedenlerinin tek tek açıklandığını, söz konusu kredilerin takibe düşmesinin nedeni teminata alınan çeklerin ödenmemesi ile ilgilendirilip bu durumun söz konusu çeklerin hatalı uygulamalar neticesinde teminata alındığı kanaatine varılarak … … olan müvekkile işten çıkarma cezası verildiğini, söz konusu hataların operasyonel hata olduğunu, doğrudan … … ne ceza kesilemeyeceğini, teminata alınan çeklerin teminata alındığı tarihte tahsil kabiliyetinin olduğunun tespit edildiğini, sistemsel olarak bunun da ispatının mümkün olduğunu, 180 gün vadeli olarak alınan çeklerin keşidecilerinin … durumlarının bu süre zarfında kötüleşmesinin tespitinin mümkün olmadığını iddia ederek; feshin geçersizliğinin tespiti ile davacı işçinin işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının bankada 01.07.1998 tarihinde göreve başladığı Yönetim Kurulunun 10.12.2014 tarih, 86572 no.lu kararıyla Personel Yönetmeliğinin 45.maddesinin … … … … fıkraları gereğince İşten Çıkarma cezası ile tecziye edilerek Bankadaki görevinden ayrıldığını, yürütülen soruşturma sırasında savunmasının alındığını, işten çıkarma cezası alma sebeplerinin müfettiş raporu ile sabit olduğunu, 22.11.2013 tarih ve 45/1 sayılı Soruşturma raporunda davacının işten çıkarılma sebeplerinin belirtildiğini, soruşturma konusu işlemlerden ileride banka zararı doğduğu takdirde … sorumluğu ile ilgili değerlendirmenin yeniden yapılmasına karar verildiği, bekitilen nedenlerle Banka aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, ödenmeyen krediler sebebiyle tek başına … … nün sorumlu tutulmasının olanaklı olmadığı, davalı banka müfettişi tarafından düzenlenen raporda Yetki veya Unvan İndirimi cezası önerilmesine rağmen fesih yoluna gidilmesinin ölçülü olmadığı, davacının 16 yıllık hizmet süresi itibariyle haklı fesih şartlarının gerçekleşmediği gibi müfettiş raporu doğrultusunda yetki ve unvan indirimi yapılarak istihdam edilmesinin olanaklı olduğu, fesih işleminin ağır bir yaptırım olduğu, işe iade edilme koşullarının bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davalı vekili yasal süresi içinde temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması olasılığından kaçınmaktır. İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ih…ne dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.
İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.
İspat yükü kendisinde olan işveren, geçerli ve haklı nedende davacının davranışının veya yetersizliğinin işyerinde olumsuzluklara yol açtığını ve iş ilişkisinin çekilmez hal aldığını da ispat etmelidir.
Somut uyuşmazlıkta; banka teftiş kurul raporu ve ekleri ile dosyada yer alan diğer belgelerin birlikte değerlendirilmesinde; davacının müdür olarak görev yaptığı banka şubelerinde kendi yetkisinde olan kredi işlemlerinde bankacılık mevzuatını aynen uygulamak ve denetim yapma görevini ihmal ettiği, her ne kadar menfaat temini söz konusu olmasa da davacının çalıştığı şubenin en üst düzey çalışanı olması nedeniyle işin görülmesini olumsuz yönde etkileyecek davranışlarda bulunduğu ve iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyecek hal aldığı anlaşıldığından, davalı işverence gerçekleştirilen feshin en azından geçerli nedene dayandığı tespit edilmiştir. Mahkemece feshin geçersiz nedene dayandığının kabul edilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. Davanın REDDİNE,
3. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 105.00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5.Karar tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre 1.980,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,
Kesin olarak 18.09.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.