YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/20448
KARAR NO : 2017/13256
KARAR TARİHİ : 13.09.2017

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının davalı işyerinde 30.10.1990 -28.01.2016 tarihleri arasında çalıştığını, iş aktinin geçerli sebep olmadan bildirimli olarak hizmetinden istifade edilememesi sebebi ile sona erdirildiğini, davacının ekip planlama memuru olup aylık ücretinin net 6.500,00 TL. olduğunu, davacıdan hukuki prosedürün tamamlanması amacı ile yazılı savunma alındığını ve hukuki gerekçenin doğru olmadığını, feshin gerekçesinin açık ve kesin olması gerektiğini ancak davalının fesih gerekçesinde davacının hizmetinden istifade edilemediğini bildirdiğini, bunun dışında açıklama yapılmadığını, davalının davacının hizmetinden neden istifade edilemediğini somut olarak belirtmesi gerektiğini, feshin usule aykırı olarak yapıldığını, davalının objektif kriterlere ve somut verilere dayanan performans skalalarını dosyaya sunması gerektiğini, feshe son çare olarak başvurulduğunun ispatı gerektiğini iddia ederek davacının iş aktinin feshinin geçersizliğinin tespiti ile İş Kanunu’nun 21. maddesine göre davalının davacıyı işe başlatmaması halinde davalıdan davacının 8 aylık ücreti tutarında tazminat ödenmesine ve boşta geçen süre için davacıya 4 aylık ücreti ile diğer haklarının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının iş aktinin İş Kanunu’nun 17,18,19. maddelerine göre işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli sebeple tazminatları ödenerek feshedildiğini ve ortaklık icra komitesinin 25.01.2016 tarihli kararına göre feshin yapıldığını, davacının hizmetinden istifade edilmemeye başlanması ile savunmasının alındığını ve savunması yeterli görülmeyerek iş aktinin feshedildiğini, feshin usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının tazminatının 8 aylık brüt ücreti olarak istenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davalının davacının tanıklığının gerçeğe aykırı olduğu iddiası var ise bu hususta yetkili mercilere başvuruda bulunabileceği, mahkemece başka bir mahkemede tanık olarak dinlenen bir kişinin tanıklığının doğru olup olmadığı hususunda değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı, davacının beyanının gerçek olup olmadığının mahkemece tespiti ya da kabulünün mümkün olmadığı gerekçesiyle feshin geçersizliğine, davacının işe iadesine, işe başlatmama tazminatının davacının 8 aylık ücreti tutarında belirlenmesine karar verilmiştir.

D) Temyiz:
Karar davalı vekilli tarafından işe başlatmama tazminatı yönünden temyiz edilmiştir.
E) Gerekçe:
İşverence feshin geçerli nedene dayandığı kanıtlanmadığından feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesi isabetlidir.
Ancak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, an çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz. Üst sınırın aşılmasının tek istisnası başlatma şartına bağlı olmayan ve sendikal tazminat niteliğinde olan 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu maddede sendikal neden halinde bu tazminatın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirleneceği açıklanmıştır. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (08.04.2008 gün ve 2007/27773 Esas, 2008/7819 Karar sayılı ilamımız). Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatının belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır. İşletme gerekleri ile fesihte emeklilik nedeninin gösterilmesi ve davacının emekliliğe hak kazanması halinde işe başlatmama tazminatı alt sınırdan belirlenmektedir.
Dosya içeriğine göre davacının işyerindeki kıdemi on yıldan fazladır. Davacının bu kıdemine göre mahkemece işe başlatmama tazminatının üst sınırdan davacının 8 aylık ücreti tutarında belirlenmesi doğru bulunmamıştır. Bu tazminatın davacının kıdemine göre 6 aylık ücreti oranında belirlenmesi dosya içeriğine uygun düşecektir.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,
3. Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 6 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
6. Davacının yaptığı 88,80 TL. yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7. Temyiz edenin sıfatına göre karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1800,00 TL. ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine,
Kesin olarak oybirliği ile 13.09.2017 tarihinde karar verildi.