YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/5977
KARAR NO : 2019/15121
KARAR TARİHİ : 08.07.2019
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar avukatlarınca istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının davalı şirkette 01.10.2009 tarihinde soğutma teknisyeni olarak işe başladığını ve iş koşullarının ağırlaşması, fazla mesai ve yıllık izin ücretlerinin usulüne uygun olarak hesaplanıp ödenmemesi, işyerinin il dışına taşınacak olması ve ücret politikalarındaki adaletsizlik nedenleriyle noter ihtarnamesiyle iş akdini haklı nedenle feshettiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti ve yıllık izin ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının iş akdinin 28.03.2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere İş Kanunu 25/II/g maddesi işe devamsızlık hükümleri uyarınca haklı sebeple feshedildiğini, davacının teknisyen olarak görev yaptığını, fazla mesai yapılmış olması halinde mutlaka bordrolara yansıtıldığını ve ödendiğini, bu nedenle davacının fazla mesai alacağı olmadığını, personel dosyasında mübrez iş teklif formunu kabul ederek çalıştığını, hafta tatili ve genel tatil günlerinde çalışmadığını, yıllık izinlerini kullandığını, davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının dini ve milli bayramlarda ve hafta tatillerinde çalıştığını ispatladığı, bu çalışmaları karşılığı ücretlerinin ödenmediği, davacının iş akdini haklı nedenle feshettiği, kıdem tazminatı, genel tatil ücreti, hafta tatili ücretleri talebinin yerinde olduğu, davacının iş akdini haklı olarak feshettikten sonra davalının devamsızlık savunmasına itibar edilemeyeceği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir.
İşçinin imzasını içermeyen bordrolarda fazla çalışma tahakkuku yer aldığında ve tahakkukta yer alan miktarların karşılığı banka hesabına ödendiğinde, tahakkuku aşan fazla çalışmalar her türlü delille ispatlanabilir. Tahakkuku aşan fazla çalışma hesaplandığında, bordrolarda yer alan fazla çalışma ödeme tutarları mahsup edilmelidir.
Somut uyuşmazlıkta; Mahkemece davacının fazla mesai ücretlerinin ödendiği gerekçesiyle alacak talebinin reddine karar verilmiştir. Ancak, dosya içeriğine göre davalı cevap dilekçesinde davacının fazla mesai ücretlerinin bordrolara yansıtılarak ödendiğini savunmasına karşın ücret bordrolarını sunmamıştır. Davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan ve imza içermeyen 2013/Mayıs, Haziran, Ağustos, Aralık ve 2014/Şubat ayı ücret bordrolarında fazla mesai tahakkukları olduğu ve banka kayıtlarında “maaş ödemesi” açıklamasıyla davacı hesabına ödemeler yapıldığı görülmüş, ücret bordrosu sunulmayan aylar için fazla mesai ödemesi yapıldığının ispatlanamadığı anlaşılmıştır.
Öncelikle, davacı tanık beyanları ile davacının haftada 7 gün, 12 saatlik vardiyalar ile çalıştığı anlaşılmaktadır. Fazla mesai ile hafta tatili ücretlerinin birlikte istendiği dikkate alındığında haftalık 45 saati aşan fazla mesainin 6 gün üzerinden hesaplanması halinde hafta tatilinde 7,5 saati aşan miktarın da fazla mesai hesabına eklenmesi gerekir. Buna göre, davacı haftanın 7 günü, günlük 1,5 saatlik ara dinlenme düşüldüğünde 10,5 saatten 73,5 saat çalışmaktadır. Hafta tatili 7,5 saat mahsup edildiğinde davacı 66 saat mesai yapmaktadır. Bu mesaiden 45 saat mahsup edildiğinde davacının haftalık fazla mesaisi 21 saattir.
Mahkemece; haftalık 21 saat üzerinden fazla mesai ücreti hesaplatılmalı, imza içermeyen 2013/Mayıs, Haziran, Ağustos, Aralık ve 2014/Şubat ayı ücret bordrolarında yer alan fazla mesai ödeme tutarları hesaplama sırasında mahsup edilerek bulunan tutar üzerinden karineye dayalı makul indirim yapıldıktan sonra davacının fazla mesai ücretinin hüküm altına alınması gerekir.
Eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile fazla mesai ücreti talebinin reddine karar verilmesi isabetsizdir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 08.07.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.