YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/13205
KARAR NO : 2023/5314
KARAR TARİHİ : 25.09.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki kambiyo senedine özgü takipte, takibin dayanağı olan senedin bedelinde tahrifat yapıldığından bahisle borca itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile, davacının borca kısmi itirazının kabulü ile … 5. İcra Müdürlüğü’nün 2019/2791 Esas sayılı dosyasında itiraz edilen kısım olan 234.000,00 TL asıl alacak ve bu miktarın ferileri yönünden takibin davacı borçlu yönünden durdurulmasına, takibin durdurulmasına karar verilen 234.000,00 TL asıl alacağın %20’si oranında tazminatın davalı alacaklıdan alınarak, davacı borçluya verilmesine, davacının 26.000,00 TL’nin ödendiğine ilişkin itirazının reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı borçlular vekili tarafından istinaf edilmesi ve davalı alacaklı vekili tarafından katılma yoluyla istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince; davacılar vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının HMK’nun 353-(1)-b-2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın kısmen kabuline ve 234.000,00 TL asıl alacak, 58.443,90 TL işlemiş faiz, 702,00 TL komisyon alacağı yönünden takibin durdurulmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, itirazın kabul edilen 234.000,00 TL’sinin %20’si oranında tazminatın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, itirazın reddedilen 26.000,00 TL’sinin %20’si oranında tazminatın davacılardan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı borçlular vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı borçlular vekili dava dilekçesinde özetle; davalı alacaklı tarafından davacı aleyhine başlatılan icra takibinde, takibe konu senette tahrifat yapıldığını, 23.03.2017 ödeme tarihli senedin 26.000,00 TL bedel için düzenlendiğini, davacı tarafından bu bedelin alacaklıya ödendiğini, alacaklı tarafından senedin pantolonun cebinde çamaşır makinesinde yıkandığı beyan edilerek davacı borçluya solgun renkte bir senedin yırtılarak verildiğini, daha sonra senet miktarına sıfır rakamı ve yazı ile “ikiyüz altmış bin” ilave edilerek senedin tahrif edilmek suretiyle takibe konulduğunu, yapmış oldukları araştırmada alacaklı tarafından davacıya iade edilen senedin renkli fotokopi olduğunu tespit ettiklerini, gerçekte senet üzerindeki alacak miktarının 26.000,00 TL olduğunu, bu nedenle davacı borçlu hakkındaki takibin iptaline ve davalı alacaklı aleyhine alacağın %20’si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı alacaklı vekili cevap dilekçesinde özetle; takip dayanağı senedin 260.000,00 TL olarak düzenlendiğini, borçlu tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, senette tahrifat bulunmadığını, bu nedenle davanın reddini savunmuştur ve davacı borçlunun alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının tahrifat iddiasının incelenmesinde; takibe konu bononun ilk olarak 26.000,00 TL bedelli olarak düzenlendiği, daha sonra senedin renkli fotokopisinin çekilerek orijinal senet üzerinde rakamla değer belirten bölümde 26.000 TL borç tutarının “26” rakamının sonuna “0” eklenmek suretiyle 260.000,00 TL’ye dönüştürüldüğü, orijinal senet üzerinde ödeme tarihi, borç miktarı, borçlu kişi adı, soyadı ve imzasının bulunduğu kısımlar açık mavi ve ince puntolu kalem ile düzenlenmiş iken, daha sonra “0” rakamı, alacaklı kişi bilgisi, yazı ile borç tutarı, nakden ve … yazıları, düzenleme tarihi ve borçlu kişi adres bilgilerinin koyu mavi ve kalın puntolu kalemle aynı kişi tarafından sonradan yazıldığı, bu şekilde senedin rakamla değer belirtilen bölümünde tahrifat yapıldığının bilirkişi raporuyla sabit olduğu, yapılan bu düzeltmeye ilişkin olarak düzenleyenin paraf ya da imzasının bulunmadığı, bu durumda senedin değişiklik(tahrifat) öncesi durumuna göre değerlendirme yapılmasının zorunlu olduğu, senedin tahrifat öncesinde miktarın rakamla belirtilen bölümünün 26.000,00 TL olduğunun anlaşıldığı, Davacının tahrifattan önceki bedelin alacaklıya ödendiğine ilişkin itirazının incelenmesinde; borçlunun senet bedelini banka kanalıyla değil, elden ödendiğinin iddia edildiği, her ne kadar borçlu vekili tarafından alacaklının … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/495 esas sayılı dosyasında 14/01/2020 tarihinde vermiş olduğu ifade ile senet bedelinin ödendiğinin tevil yollu ikrar edildiği belirtilmiş ise de, dosya içerisinde mevcut … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/435 Esas sayılı dosyasına ait 14/01/2020 tarihli duruşma tutanağı incelendiğinde; alacaklı …’in 26.000,00 TL ve 260.000,00 TL bedelli iki ayrı senetten bahsettiği, takibin dayanağı senet yönünden ödeme iddiasını kabul etmediği, borçlunun tahrifattan önce tespit edilen 26.000,00 TL senet bedelini alacaklıya elden ödeme yapıldığı iddiasını İİK.nun 169/a maddesinde belirtilen belgelerle ispatlayamadığı gibi alacaklının bu yönde açıkça bir kabulünün de bulunmadığı dolayısıyla davacının tahrifattan önceki miktarın alacaklıya elden ödendiği iddiasının yerinde olmadığının anlaşıldığı görülerek davanın kısmen kabulü ile, davacının borca kısmi itirazının kabulü ile … 5. İcra Müdürlüğü’nün 2019/2791 Esas sayılı dosyasında itiraz edilen kısım olan 234.000,00 TL asıl alacak ve bu miktarın ferileri yönünden takibin davacı borçlu yönünden durdurulmasına, takibin durdurulmasına karar verilen 234.000,00 TL asıl alacağın %20’si oranında tazminatın davalı alacaklıdan alınarak, davacı borçluya verilmesine, davacının 26.000,00 TL’nin ödendiğine ilişkin itirazının reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlular vekili istinaf başvurusunda bulunmuş ve davalı alacaklı vekili katılma yoluyla istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı borçlular vekilince istinaf başvuru dilekçesinde özetle; senet bedelinin elden ödendiği, senette tahrifat yapıldığının sabit olduğu, alacaklının senedi yırtarak borçluya vermesinin senet bedelinin ödendiğini gösterdiğini, davalı alacaklının Ağır Ceza Mahkemesinde “Senet 26.000,00 TL değil 260.000,00 TL’liktir. Ben kendisine bu miktarda borç vermiştim. Ayrıca bundan öncede bir kaç sefer borç verdim. Öncesinde 26.000,00 TL borç para vermiştim. … 26.000,00 TL’lik senedi yırtıp kendisine vermiştim. Onu ödemişti.” şeklinde beyanda bulunarak tevil yollu ikrarda bulunduğu, ancak icra mahkemesince bu ikrarın dikkate alınmadığı, 26.000,00 TL bedelli senet ile 260.000,00 TL bedelli senetlerin aynı senet olduğuna ilişkin bilirkişi raporunun olduğu, Ağır Ceza Mahkemesindeki dosya incelenmeden verilen kararın kaldırılmasının gerektiği ileri sürülerek davanın kabulüne ve takibin iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı alacaklı vekilince katılma yoluyla istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Bilirkişinin kalem ve mürekkep incelemesi yaparak kanaat bildirdiğinden bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağı, ayrıca rapora itirazlarının dikkate alınmadığı, alacaklının tazminata mahkum edilmesi için koşulların oluşmadığı, ayrıca 26.000,00 TL yönünden itirazın reddine karar verilmesine rağmen alacaklı lehine tazminata hükmedilmemesinin kanuna aykırı olduğu, davacı tarafın sunduğu fotokopi belgeyi ve bilirkişi raporunu kabul etmedikleri ileri sürülerek davacı tarafın istinaf başvurusunun reddi ile alacaklı tatrafın istinaf başvurularının kabulüne karar verilmesi talep edilmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı vekilinin istinaf sebeplerinin incelenmesinde; somut olayda, … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesinin 2020/1427 E. 2022/464 K. sayılı ilamında, … 5. İcra Dairesinin 2019/2791 Esas sayılı dosyasıyla takibe konulan bono bedelinin 26.000,00 TL iken, tahrif edilerek 260.000,00 TL’na çıkartıldığının sabit görülerek alacaklının mahkumiyetine karar verildiği ve kararın kesinleştiği görülmekle ceza mahkemesinin kesinleşmiş mahkumiyet kararının hukuk mahkemelerini bağlayacağının açık olduğu, borçlunun tahrifattan önceki bono bedeli olan 26.000,00 TL’na yönelik itirazını yazılı belgeyle kanıtlaması gerektiği, borçlunun 26.000,00 TL’nin elden ödendiğini belirterek borca itirazını kanıtlayamadığı, bononun renkli fotokopisinin yırtılarak borçluya verilmesinin de borcun ödendiğinin kabulü anlamına gelmeyeceğinin açık olduğu, alacaklı ceza yargılamasındaki aşamalarda, 26.000,00 TL ve 260.000,00 TL bedelli iki ayrı senetten bahsederek takibe konu edilen senet bedelinin ödendiği iddiasını kabul etmediğinden borçlu vekilinin bildirdiği istinaf sebeplerinin yerinde görülmediği, davalı vekilinin bildirdiği istinaf sebeplerinin incelenmesinde; alacaklı vekili, bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağını ileri sürmüş ise de, … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesinin 2020/1427 E. 2022/464 K. sayılı kesinleşmiş ilamı ile takibin dayanağı olan senet bedelinin 26.000,00 TL iken, tahrif edilerek senet bedelinin 260.000,00 TL’na çıkartıldığı sabit olduğu, ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararının mahkemeyi bağlayacağı anlaşıldığından bilirkişi raporuna yönelik istinaf sebebinin yerinde görülmediği, somut olayda, icra mahkemesince, 28.02.2019 tarihinde “Davacı vekilinin tedbir talebinin kabulü ile, asıl alacağın %15 oranında teminatı icra veznesine yatırılması halinde dava sonuçlanıncaya kadar takibin tedbiren durdurulmasına” karar verildiği, borçlunun teminat miktarını yatırdığı ve 04.03.2019 tarihinde takibin durdurulduğunun anlaşıldığı, bu durumda, 26.000,00 TL’nin %20’si oranında tazminatın davacılardan alınarak davalıya verilmesine karar verilmesi gerekirken bu hususta mahkemece hüküm kurulmamasının isabetsiz olduğu gerekçeleriyle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne,İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne ve 234.000,00 TL asıl alacak, 58.443,90 TL işlemiş faiz, 702,00 TL komisyon alacağı yönünden takibin durdurulmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, itirazın kabul edilen 234.000,00 TL’sinin %20’si oranında tazminatın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, itirazın reddedilen 26.000,00 TL’sinin %20’si oranında tazminatın davacılardan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlular vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
İstinaf başvuru dilekçesindeki itiraz sebeplerinin tekrar edildiği görülmüştür.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, kambiyo senedine özgü takipte, takibin dayanağı olan senedin bedelinde tahrifat yapıldığından bahisle borca itiraz istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2. 2004 sayılı İİK md.169,
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı borçlular vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK’nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,
Alınması gereken 269,85 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.