YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/20012
KARAR NO : 2024/1110
KARAR TARİHİ : 24.01.2024
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1248 E., 2023/1949 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 63. … Mahkemesi
SAYISI : 2021/940 E., 2023/91 K.
Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı İdare bünyesinde alt işveren şirketler aracılığıyla çalışmakta iken 02.04.2018 tarihinde 696 … Kanun Hükmünde Kararname (696 … KHK) kapsamında sürekli işçi kadrosuna atandığını ve ücretinin asgari ücretin % fazlası olarak belirlendiğini ayrıca davacıya her altı aylık dönemde %4 oranındaki ücret zammı yapılması gerektiğini, davacıya … … sözleşmesi ile belirlenen oran uygulanmadan sadece %4 oranında ücret zammı uygulandığını ve bu şekilde ücretlerinin eksik ödendiğini, daha önce aynı taleplerle açtığı davanın lehine sonuçlandığını, bu davaya konu dönem sonrası için tekrar dava açmak zorunda kaldıklarını ileri sürerek ücret farkı, ikramiye farkı ve ilave tediye farkı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu alacakların zamanaşımına uğradığını, alt işveren işçisi olarak çalışırken sürekli işçi kadrosuna geçen davacının ücretinin eksiksiz ödendiğini, dava konusu taleplerin haksız olduğunu, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan işçilerin 696 … KHK kapsamında 02.04.2018 tarihinde sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, 375 … Kanun Hükmünde Kararname’nin (375 … KHK) geçici 23 üncü maddesi uyarınca idarelerce sürekli işçi kadrolarına geçirilen işçilerin ücret ve diğer mali ve sosyal haklarının belirlenmesinde esas alınacak toplu … sözleşmesinin “Ücret Zammı” başlığı altında ücret zamlarının belirlendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı ile davalı Kurum arasında, sürekli işçi kadrosuna geçenlere özgü yapılan tip belirsiz süreli … sözleşmesinin 7 nci maddesinde, davacının ücretinin geçişin yapıldığı tarihten itibaren asgari ücretin belli bir oran fazlası olarak tespit edildiği, davacının ücreti asgari ücretin belli bir oran fazlası olup asgari ücret değiştiğinde davacının ücretinin de oransal olarak değişeceği, taraflar arasındaki ücret belirlemesine ilişkin sözleşme hükmünün geçerli her asgari ücret artış dönemi için işvereni bağlayacağı, Yargıtayın konuya ilişkin emsal kararlarının da benzer mahiyette olduğu, davacı tarafça daha önce açılan davada 01.01.2019-14.10.2020 tarihleri arasındaki dönem için yargılama yapıldığı, dava konusu yapılmayan dönem için bilirkişi tarafından hesaplama yapıldığı, buna göre davacının dönemsel ücretlerinin eksik hesaplanarak ödendiği, 01.01.2021-31.12.2022 yürürlük süreli toplu … sözleşmesi, arabuluculuk başvuru tarihinden sonra 08.09.2021 tarihinde imzalandığından 31.12.2020 tarihine kadar olan dönem için yapılan hesaplama seçeneği üzerinden ıslah talebinde bulunulduğu, dosya içeriğine göre davacının 31.12.2020 tarihine kadar hesaplanan fark ücret ve ilave tediye alacaklarına hak kazandığı, fark ikramiye alacağının olmadığı, dava konusu alacakların dava tarihinden önce arabuluculuk aşamasında talep edilmesi karşısında davalı işverenin arabuluculuk son tutanak tarihi itibarıyla temerrüde düştüğü gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili; davacının eldeki davada 15.10.2020-15.07.2021 tarihleri arasındaki dönem için fark alacak talebinde bulunduğunu, buna rağmen sadece 2,5 aylık bir dönem için hesaplanan alacak tutarını ıslah ettiğini, 01.01.2021-15.07.2021 tarihleri arasındaki dönem yönünden tekrar dava açılmasının muhtemel olduğunu, bu durumda müvekkili Kurumun yeniden arabuluculuk ücreti ve yargılama gideri ödeyeceği gibi fazladan faiz ödemek zorunda kalacağını, bu durumun usule aykırı olup hakkaniyetle bağdaşmadığını, bu dönem yönünden dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, İlk Derece Mahkemesince bilirkişi raporunda ikinci seçenek olarak hesaplanan ve talep konusu dönemin tamamını kapsayan hesaplamaya göre karar verilmesi gerektiğini, dosyada 2021 yılı Eylül ayında müvekkili Bakanlık tarafından geriye dönük olarak yapılan ödemelere ilişkin ücretlerin bordroları getirtilmeden 2021 yılı için de hesaplama yapıldığını, davacının ıslah talebinin bu hâli ile kabul edilmesinin kötüniyetli uygulamalara yol açacağını, bu durumun hukuki belirlilik ve güvenlik ilkesini ve hukuki istikrarı zedeleyeceğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının … Sağlık … Sendikasına üye olduğu, davacı ile davalı arasında düzenlenen 02.04.2018 başlangıç tarihli … sözleşmesinin 7 nci maddesinde ücrete ilişkin düzenleme yapıldığı, dava konusu toplu … sözleşmelerinin dosya kapsamında olduğu, arabuluculuk başvuru tarihi itibarıyla 01.01.2021-31.12.2022 tarihli toplu … sözleşmesi henüz imzalanmamış olup bu toplu … sözleşmesinden kaynaklı alacakların muaccel olmadığı anlaşıldığından tüm alacak kalemlerine ilişkin hesaplamaların 31.12.2020 tarihine kadar olan dönem için yapılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenleri tekrar etmiş ve taraflar arasında ücret artış oranına ilişkin hüküm bulunmadığını, aksi kabulde dahi müvekkili Kurumun bilgisi ve talimatı olmadan yazılan oranın bağlayıcı olmadığını, ücret bordrolarından anlaşılacağı üzere davacının 31.12.2018 tarihli ücreti korunarak üzerine %4 oranında zam yapıldığını, davacının iddia ettiği gibi herhangi bir ücret indirimine gidilmediğini, davacının sürekli işçi kadrosuna geçmesiyle ihale sözleşmesinde belirtilmiş olan önceki düzenlemeler ve oranların devamlılığını yitirdiğini, bundan sonraki süreçte İdarenin mevzuatı ve düzenlemelerinin uygulanması gerektiğini, davacıya hak ettiği tüm ücretlerinin eksiksiz ödendiğini ileri sürerek ve inceleme sırasında resen gözetilmesi gereken diğer nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 696 … KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirilen davacı işçinin, kadroya geçişte düzenlenen belirsiz süreli … sözleşmesi hükümlerine göre ücretinin tespiti ile hüküm altına alınan alacaklarının bulunup bulunmadığı hususundadır.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 … Kanun’un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2. 4857 … … Kanunu’nun 22, 32 ve 34 üncü maddeleri, 696 … KHK ile 375 … KHK’ya eklenen geçici 23 üncü madde, 6772 … Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 … Kanunla 6212 … Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun’un 1 vd. maddeleri.
3. 696 … KHK kapsamında kadroya geçen işçilerin geçiş aşamasındaki ücretlerinin tespiti ile … … sözleşmesinin ücrete ilişkin hükmünün ileriye etkisine ilişkin ilke ve esaslar, Dairemizin 03.05.2023 tarihli ve 2023/3001 Esas, 2023/6593 Karar … kararında şu şekilde açıklanmıştır:
“…
2. 696 … KHK’nın 127 nci maddesi ile 375 … KHK’ya eklenen geçici 23 üncü madde çerçevesinde sürekli işçi kadrosuna geçirilen işçiler ile işveren arasında imzalanan … sözleşmesinin ücrete ilişkin hükümlerinin doğru değerlendirilmesi son derece önemlidir. Dairemiz uygulamasına göre kadroya geçiş sırasında düzenlenen … sözleşmesinde ücretin sadece asgari ücretin belli bir oranda fazlası yahut geçiş öncesindeki hizmet alım sözleşmesinde öngörülen ücret veya bu ücretin katları olarak belirlenmesi hâlinde, bu ücretin işçinin kadroya geçiş aşamasındaki ilk (temel) ücreti olduğu, taraflar arasında sonraki dönemler yönünden işvereni ücret artışı yapmakla yükümlü kılan bir düzenleme olmadığı kabul edilmektedir. Diğer taraftan … sözleşmesinde ücretin her ay için asgari ücretin belli bir oranda fazlası şeklinde ödeneceğine yönelik hükümler ileriye etkili hükümler olarak değerlendirilmeli, bu hükümlerin sonraki dönemlere ilişkin ücret artışları yönünden işvereni bağlayacağı kabul edilmelidir.
…”
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 … Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 … Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı … harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
24.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.